کودکم در خواب نا آرام است و گاهي شب ادراري دارد


سؤال :

پسر چهار ساله ام در خواب خيلي نا آرام است؛ يا فرياد مي كشد يا گريه مي كند يا بلند بلند حرف ميزند و پاي خود را به تخت خواب مي كوبد. گاهي هم شب ادراري دارد لطفا مرا راهنمايي بفرماييد. متشكرم.


جواب :

با سلام و عرض ارادت خدمت شما پرسشگر گرامي؛ از اينكه با اين مجموعه در ارتباط هستيد خرسنديم و اميدواريم كه ارتباط شما با اين مجموعه تداوم داشته باشد. خواب يكي از ضروري ترين نيازهاي انسان است كه اهميت آن خصوصا در دوران كودكي و رشد بسيار مهم است. زمان خواب مي تواند براي كودك اوقات شيريني باشد و از طرفي هم ممكن است جدايي از اعضاي خانواده، هراس و نگراني زيادي را براي او به همراه داشته باشد. يكي از نگراني هاي والدين مشكلات خواب فرزندشان است، چرا كه خواب و استراحت ناكافي تأثيرات نامطلوبي در رشد كودك دارد. بدخوابي غالبا به دليل عوامل ترسناك در روز بروز مي كند. اين عوامل مي تواند از جانب والدين، تماشاي تلويزيون و اضطراب هاي خاص كودكانه باشد. همچنين تحقير شدن كودك در سن 3 تا 5 سالگي، گم شدن و پيدا نكردن راه خانه، از دست دادن عشق پدر و مادر و احساس طرد شدگي در كودك از علل مهم بد خوابي شناخته شده است. در اين باره بايد به كابوس پس ضربه اي هم اشاره كرد. به اين معني كه كودك در دوره اي از زندگي در شرايط وحشتناكي مثل آتش سوزي، تصادف و... قرار داشته كه بعداً همان صحنه ها را در خواب مي بيند. كابوس هاي كودكانه اگر تا دوران بلوغ ادامه يابد، نشان دهنده مشكلات درون خانواده است. در اختلالات خواب كودك، مسائل خانوادگي و والدين در اين زمينه بسيار حائز اهميت است؛ اما علاوه بر آن، خستگي و مسافرت هاي طولاني كه ريتم خواب كودك را به هم مي زند، افسردگي و مصرف برخي داروها نيز مي تواند بد خوابي را در پي داشته باشد. اگر همه شرايط روحي كودك مساعد بود، شرايط جسماني مثل پايين آمدن قند خون، تب، اختلالات گوارشي و... مي تواند علل زمينه ساز باشد. چه بايد كرد؟ 1.وقتي كودك با اضطراب از خواب بيدار مي شود، پدر و مادر بايد ترس او را از بين ببرند و به او آرامش دهند و لزومي ندارد تا از او بپرسند چه چيزهايي در خواب ديده است. 2. روان شناسان كودك بر اين باورند زماني كه كودك در رفتارهاي خود دچار مشكل مي شود، بايد ريشه آن را در روابط بین والدين كودك مورد بررسي قرار داد از اين رو مي توان گفت مهم ترين عامل براي مقابله با بد خوابي كودك، كم كردن مشاجرات خانوادگي است. چرا كه اين مسائل، عوامل تهديد كننده ذهن است. به علاوه بايد تلويزيون ديدن فرزندان نيز كاملا كنترل شود و اصلا تصاوير ناراحت كننده و خشن نبينند. 3.از آنجا كه يكي از علل بروز چنين حالت هايي در كودك احساس طرد شدگي مي باشد، از اين به بعد سعي كنيد روابط عاطفي با كودك خود را افزايش دهيد و از همكاري همسر خود در اين مسير استفاده كنيد. 4. قصه گويي پيش از خواب تأثير بسيار مثبتي در خواب دارد. سعي كنيد از قصه هايي كه موجب آرامش كودك مي شود كمك بگيريد و از تعريف داستان هاي وحشتناك به شدت پرهيز كنيد. بچه ها خيلي دوست دارند خودشان قهرمان داستان باشند. داستان هاي تخيلي يا حتي اتفاقاتي كه طي روز روي داده را در قالب شخصيت خودش تعريف كنيد. خاطرات دوران نوزادي و عكس هاي آن زمان براي او بسيار خوشايند است. قدرت تخيل كودك بالاست، به همين خاطر تجسم سازي به او كمك مي كند. 5. خوابيدن اعضاي خانواده در يك زمان نيز يكي ديگر از عوامل كمك كننده است. لحظه آخر كه فرزندتان به خواب مي رود بايد با كلمات مهربانانه، نوازش و بوسيدن همراه باشد. 6. تغذيه در چرخه خواب كودك تاثير زيادي دارد. به عنوان مثال استفاده از غذاهاي پر چرب، سنگين و تند مي تواند كودك را دچار بد خوابي كند، مضاف بر اينكه چنانچه كودك شما دچار سوء تغذيه (بد خوراكي) باشد، مي تواند مستعد بد خوابي باشد؛ بنابراين لازم است برنامه غذايي خود را مورد بررسي قرار داده و از غذاهاي آرامش بخش استفاده كنيد. در ضمن به هنگام شب و نزديك ساعات خواب كودك به او شكلات يا مواد شيرين ندهيد زيرا باعث بي خوابي كودك مي شود. 7.فعاليت هاي بدني كودك را در طول روز افزايش دهيد. كودكان براي اينكه خواب خوبي داشته باشند بايد قبل از خواب آرامش داشته باشند، از اين رو بازي هاي پر تحرك قبل از خواب توصيه نمي شود. 8.براي خواب كودكتان برنامه ريزي كنيد و ساعت خاصي را براي آن معين كنيد و سعي كنيد بر اساس آن عمل كنيد. 9.اتاقي كه كودك در آن مي خوابد را با وسائلي كه او دوست دارد تزئين كنيد و سعي كنيد اتاق خواب، به كودك آرامش تلقين كند. 10.چنانچه احساس مي كنيد كودكتان از تاريكي مي ترسد، هميشه يك چراغ خواب در اتاق كودك روشن باشد. 11. هنگام خواب با لحن دلنشين براي او لالايي بخوانيد و از اين طريق احساسات مثبت خود را به او منتقل كنيد. 12. دماي اتاق خواب كودك در حد متعادل باشد و از گرم كردن بيش از حد آن به شدت خودداري كنيد. 13. كودك بايد به هنگام خواب لباس خواب راحتي بپوشد و اتاق خواب كودك تهويه خوبي داشته باشد و لحاف‌هاي سنگين را روي او نياندازيد. 14. هرگاه خواب ترسناكي كودك شما را اذيت مي كند از او بخواهيد آنچه را كه در خواب ديده نقاشي كند. سپس بگذاريد تمام چيزهايي را كه در نقاشي اش كشيده براي شما توضيح دهد. پاي حرف هاي كودكتان بنشينيد تا درباره هيولا يا صحنه ترسناكي كه در خواب ديده است دقيقاً توضيح دهد. با اين روش به تدريج تلخي آن خواب را از او بگيريد. وقتي كودك در روشنايي روز خواب ِ بد خود را تعريف مي كند، وحشت و هراس آن كابوس رنگ مي بازد و از بين مي رود. همچنين كودك مي تواند خواب هاي قشنگ خود را هم نقاشي كند. به كمك ترسيم خواب هاي قشنگ، بچه مي تواند خواب خود را بسط دهد و شما هم بدين ترتيب مي توانيد از روي اين رؤياهاي زيبا در شب هاي آينده قصه هاي خوبي براي او نقل كنيد. 15. بهتر است كه كودك حدود دو ساعت قبل از خواب به همراه ديگر اعضاي خانواده شامش را بخورد و قبل از خواب نيز به اندازه كافي آب بخورد، همچنين به دستشويي برود تا نيمه شب مجبور به این کار نباشد، چراكه يكي از دلائل بد خوابي كودك پر بودن مثانه او مي باشد. 16. در انتخاب رنگ ملافه و روبالشي كودك اين نكته را حتماً در نظر داشته باشيد که اصولاً در اين مورد نبايد از رنگ هاي محرك و تند استفاده كرد . رنگ هاي بسيار تيره، قهوه اي، مشكي، آبي تيره بيشتر تأثير ترسناك و وحشت انگيز دارند و در كودك ايجاد خوف مي كنند،‌ بنابراين تا مي توانيد فضاي اطراف محل خواب كودك را از وجود اشياي با رنگهاي تند و براق و درخشان خلوت كنيد. يك محيط ساده و عاري از تنوع زياد، همراه با آرامش، مي تواند بهترين موقعيت براي خواب كودك باشد. 17. نگاه مثبت به روزي كه در پيش است، تأثير بسزايي در خوب خوابيدن دارد. كودك را در جريان برنامه ها و تفريحاتي كه قرار است فردا با همديگر انجام دهيد بگذاريد. اين تفريحات مي تواند شامل پارك رفتن، يا ديدار دوستان و آشنايان باشد. در مورد شب ادراي كودكتان بايد بگويم اين امر تا سن 7 سالگي طبيعي است و چنانچه تعداد دفعات شب ادراي كودكتان زياد نيست و به قول خودتان گاهي او دچار شب ادراري مي شود، جاي هيچ نگراني وجود ندارد. البته عكس العمل شما در تداوم اين مشكل نقش اساسي دارد، در مواجه با شب ادراي كودك از سرزنش و توهين و تنبيه كودك خودداري كنيد و سعي كنيد با اين مساله با كمال خونسردي برخورد كنيد. موفق باشید. منتظر مکاتبات بعدی شما هستیم. نویسنده : محمدصادق آقاجانی

عکس مشاور
مشاور: پرسمان نهاد رهبری

email info@ezdevaj.org

کلید واژه ها:


#اختلالات خواب کودک