دلبستگی بیش از حد


سؤال :

سوال من اينه باهر كي رفاقت مي كنم بعد از يك ماه بهم ميخوره ميگن زنگ و پيام زياد ميدي تازه هم با كسي رفاقت كردم همين شد ولي اون ميگه دوست ندارم رفيق باشم ولي من پافشاري مي كنم اشكال نداره كه پا فشاري كنم؟


جواب :

پرسشگر گرامي، مراجعه شما براي دريافت مشاوره از اين مركز، نشان اعتماد شما به اين مركز مي باشد. ما نيز اعلام مي كنيم كه اعتماد شما را قدر مي دانيم و در حد توان از كمك فكري و مشاوره اي به شما دريغ نخواهيم كرد. دوست عزيز، اطلاعاتي كه براي ما ارسال نموده ايد ناكافي مي باشد. پاسخ مطلوب و كارآمد از ما نيازمند ارسال اطلاعات كافي از ناحيه شما مي باشد. براي مثال شما بايد پيشينه اي از دوران كودكي، نوجواني و بزرگسالي خود، تعداد دوستان و تشريح روابط دوستانه تان در اين سالها، نوع رابطه تان با خانواده، نگرشتان نسبت به خود و توانمندي ها تان، وضعيت شغلي و تحصيلي فعلي تان و ... را براي ما ارسال نماييد. ولكن بر طبق مكاتبه فعلي تان نكاتي را تقديم حضورتان مي نماييم. انسان يك موجود اجتماعي است كه در جمع بودن و داشتن روابط اجتماعي لازمه بقاء و ادامه حيات او مي باشد. همچنين براي رفع نيازهاي مختلف و همدردي و همياري در مشكلات و كمك به موقع ضرورت اين روابط دوستانه مي تواند مفيد باشد. رابطه اي، خوب و سالم است كه سازگارانه و همراه با تعامل مثبت و در جهت رشد و شكوفايي باشد. اگر به وظايف خود در رابطه دوستي عمل كنيم و رفتاري طبيعي داشته باشيم مي توانيم دوستي هاي پايدار و همراه با صميميت و سازنده داشته باشيم ولي چنانچه به وظايف خود كه در متن دين به آنها اشاره شده مثل كمك به موقع نياز، عمل نكنيم يا رفتارمان طبيعي نباشد و با رفتارمان ديگران را آزار دهيم، رابطه دوستي برهم خورده و يا جاي خود را به دشمني مي دهد، و هر دو طرف صدمه خواهند ديد. داشتن رابطه دوستانه صحيح، نيازمند رعايت اصول و قواعدي مي باشد كه ما آنرا اصول ارتباط صحيح نام گذاري مي كنيم. يكي از مشكلاتي كه ممكن است در روابط دوستانه بوجود آيد، دلبستگي و وابستگي افراطي مي باشد كه در آن فردي كه مورد وابستگي قرار مي گيرد، اذيت شده و از اين مسئله رنج مي برد و دائم در فكر فرار از اين وضعيت مي باشد. معمولا افراد از كسي كه به آنها وابسته شده باشد، دوري مي گزينند. افراد دوست ندارد زندگي طبيعي آنها بخاطر يك دوست تغيير شكل داده و اين دوست براي آنها دست و پاگير شود. هر فردي براي خود در زندگي برنامه ها و كارهايي دارد كه بر طبق ساعات برنامه ريزي شده آنها را انجام مي دهد. همچنين مسائل شخصي و خصوصي دارد كه دوست ندارد ديگران از آنها آگاه شوند حتي نزديك ترين دوستان و زماني كه دوستي بخوهد ساعات زيادي از دوست خود اشغال كند و يا به حوزه ها و ساعات خصوصي فرد تجاوز كند واكنش نشان داده و سعي در كم كردن روابط و حتي قطع رابطه مي نمايد. اين يك واكنش طبيعي مي باشد. وابستگي از جمله آفات دوستي مي باشد كه در آن يكي از طرفين به ديگري وابستگي داشته و خود را نيازمند رابطه با طرف مقابل مي داند. در تصميم گيري ها و كارهاي زندگي نظر دوست را بر نظر خود ترجيح مي دهد و چنانچه دوست او را طرد كند، احساس تنهايي و درماندگي مي كند و ممكن است براي جلب محبت و رابطه با آن فرد، حاضر به هزينه كردن و باج دادن باشد يا به دنبال فردي ديگر براي تكيه بر او مي باشد. تبعات اين رابطه براي فرد مقابل گرفته شدن وقت فرد مقابل: وقتي شما به صورت مكرر، به دوستتان اصرار مي كنيد كه با شما صحبت كند يا براي خريد با شما باشد، ممكن است در آن لحظه كاري خاص داشته باشد كه بايد حتما در آن ساعت انجام بگيرد، بنابراين او علاقه اي به همراه شدن با شما نخواهد داشت و سعي در دوري كردن، از شما خواهد داشت. احساس خطر و ناراحتي فرد مقابل: خيلي از مواقع نزديك شدن افراطي به فرد مساوي است با احساس خطر فرد مقابل. خصوصا زماني كه اين نزديك شدن و صميميت شما خيلي زود شكل بگيريد. افراد علاقه دارند صميميت به مرور زمان و به تدريج شكل بگيرد و بوجود آمدن اعتماد در طول زمان اتفاق مي افتد. تبعات اين رابطه براي شما گسترش وابستگي و عدم بهبود رفتار شما: اگر مي خواهيد اين مشكل حل شود بايد تغيير كلي در رفتار و روابطتتان ايجاد نماييد. امكان سوء استفاده افراد سودجو: برخي افراد هستند كه به دنبال سودجويي بوده و در دوستي و رابطه دوستانه با شما به دنبال به دست آوردن منافع خودشان مي باشند و شايد در ابتدا اين مسئله نمود نداشته باشد. ممكن است آنها خواسته هايي از شما داشته باشند و ادامه دوستي شان را مشروط به برآورده كردن خواسته هاشان كنند. بدترين نوع دوستي اين نوع دوستي مي باشد كه انگيزه، دوستي و رفاقت، جلب منافع شخصي باشد. البته ممكن است در مواردي هم موضوع جدي تر از اين باشد و فرد مقابل ضربه جبران ناپذيري به شما وارد كند. عدم استقلال: استقلال و توان زندگي به صورت مستقل و ايستادن بر روي پاي خود در برابر مشكلات و شرايط خاص زندگي، مستلزم اراده اي راسخ و عزمي جزم مي باشد. اراده اي كه تحت تاثير ديگران واقع نشود، احساس توانمندي دروني و پايگاه نيرومند درون كه توان تصميم گيري دارد. عدم توان تصميم گيري صحيح به تنهايي: افرادي كه به ديگران وابستگي داشته باشند، سعي مي كنند در تصميم گيري ها نيز نظر ديگران را بر نظر خود ترجيح دهند و اين مسئله مديريت زندگي را در آنها سست مي كند. احساس ناراحتي در هنگام طرد از سوي دوستان: وابستگي در دوستي باعث احساس درماندگي و اضطراب به هنگام تنهايي و طرد شدن از ناحيه دوست مي گردد. كه زندگي را به كام فرد تلخ كرده و فرد حاضر است امتياز زيادي در قبال اين دوستي بپردازد. عدم سازگاري بعد از ازدواج: همسر اينگونه افراد ممكن است از اين مطلب كه شوهرم از خانوده اش تقليد مي كند و از آنها حرف شنوي دارد، رنج ببرند. و همين مطلب باعث بروز جر و بحث هاي طولاني و آتشين بين آنها مي گردد. انتقال به فرزند: اينگونه افراد اين صفت را به فرزندان خود نيز انتقال مي دهند و فرزنداني وابسته تربيت مي كنند. بنابراين با توجه به نكات بالا، ضرورت دارد كه اين ويژگي نامطلوب را در خود از بين ببريد و با عمل دقيق و مجدانه و توصيه هاي زير استقلال، اعتماد به نفس و عزت نفس خود را افزايش دهيد. 1. دوست عزيز، كسي كه در مشكلات زندگي مي تواند به شما ياري رساند خود شما هستيد، به خودتان تكيه كنيد و سعي كنيد ديگران را در مرتبه دوم اهميت قرار دهيد. به علايق، سليقه، خواسته هاي خود اهميت دهيد. 2. سعي كنيد ارزش هاي وجودي تان را بشناسيد شما با ارزش تر از آن هستيد كه به دنبال ديگران باشيد چرا ديگران طالب دوستي شما باشند. شما موقعيت خوبي داريد. بنابراين هرگز خود را كم ارزش و كم اهميت مپنداريد و به اين مسئله فكر كنيد كه چرا من بايد به ديگران التماس كنم كه با من دوست باشند بلكه اين ديگران هستند كه بايد به دوستي با من افتخار كنند و تماس گرفتن، پيام ارسال كردن و ديدار، همه بايد از ناحيه آنها باشد چرا من بايد اصرار كنم؟ آنگاه است كه رفتارهاي شما شكل طبيعي تري به خود مي گيرد و ديگران نيز شما را با شرايط جديد مي پذيرند و به دنبال دوستي با شما خواهند بود. 3. بنابراين دوست عزيز شما بايد در رفتارتان با دوستان تجديد نظر نماييد و براي مثال سعي كنيد پيام ها و زنگ هايتان به حد طبيعي كاهش دهيد. و رفتارتان طوري باشد كه فرد مقابل احساس خطر نكند و احساس اجبار در دوستي با شما نكند. شما نبايد دوستي و روابط دوستانه را گدايي كنيد زيرا در اينصورت دوستانتان بيشتر از شما دوري خواهند كرد. معمولا افراد در برابر اصرار از خود واكنش نشان مي دهند. شما مي توانيد مدتي از دوستتان دور باشيد و مجددا با بررسي رفتارهاي خود و اصلاح آنها شيوه جديدي براي ادامه اين رابطه اتخاذ نماييد. 4. ما پيشنهاد مي كنيم كه براي بررسي بهتر شما در يك برگه بصورت جدول مشخص كنيد كه چه ساعاتي را در كنار دوستتان بوده ايد. چه درخواستي از او داشته ايد. چه رفتارهايي او را آزار مي دهد. تا بتوانيد بينش صحيحي درباره رفتارهاي خود پيدا كنيد و بر پايه اين اطلاعات روش بهتري براي ادامه تنظيم كنيد. 5. 6. بايد سعي كنيد اعتماد به نفس خود را افزايش دهيد كه اين كار با توجه به توانمندي ها و قابليت ها و كوچك شمردن نقاط ضعف و عدم توجه به آنها امكان پذير است. 7. جدولي تهيه كنيد و نقاط قوت خود را در آن بنويسيد. اين امر به بالا بردن اعتماد به نفس و عزت نفس شما كمك شاياني مي كند. 8. از جمله‌هاي با فاعل «من» بهره بگيريد: اين مهارت، به اشخاص مي‌آموزد كه خود انگيختگي بيش‌تري داشته باشند و احساساتشان را با راحتي بيش‌تري بيان كنند. همچنين به اشخاص امكان مي‌دهد كه احساسات خود را سركوب نكنند. بهره‌گيري از فاعل «من» در جمله‌ها، اشخاص را تشويق مي‌كند تا صاحب انديشه، احساسات، عقايد، ادراكات و باورهاي خود باشند. 9. تلاش كنيد كه در كارهاى اجتماعى در محيط خانه، مدرسه و دانشگاه مانند اردو و بازى‏هاى دسته جمعى شركت كنيد نقش فعالى را بپذيريد. 10. از اينكه ديگران رفتار شما را نپسندند يا از شما جدا شوند هراسي نداشته باشيد. طبق باور و عقيده خود زندگي كنيد و سعي كنيد مثل كسي باشيد يا از كسي تقليد كنيد. سعي كنيد خودتان باشيد با همه باور ها و اعتقادات و خصوصيات خودتان. سعي كنيد شخصيت محكم و با اراده اي داشته باشيد و به خواسته هاي خودتان اهميت دهيد. 11. رابطه دوستي تان را با خدا محكم تر كنيد و به تقويت ايمان بپردازيد. باور كنيد كه اگر دلبستگي شما به خداوند باشد ديگر به كسي نيازي نداريد و احساس نياز به كسي هم نمي كنيد. خداست كه در همه شرايط و موقعيت ها انسان را مي پذيرد و ياري مي كند از انسان خسته نمي شود هر لحظه بخواهيد مي توانيد با او صحبت كنيد و هميشه و در همه حالات به فكر شماست و شما را دوست دارد بنابراين دوستتان بايد خداوند باشد. 12. تلقين مثبت را فراموش نكنيد. به خود تلقين كنيد كه من از بقيه چيزي كم ندارم، خيلي نقاط مثبت دارم كه خيلي از افراد ندارند. 13. سعي كنيد در انجام اعمال عبادي مثل نماز اول وقت سستي به خرج ندهيد. موفقيت و روحيه معنوي و عزت نفس با نزديك شدن به خدا براي انسان حاصل مي گردد. منتظر مكاتبات بعدي شما هستیم. نویسنده:هادی عبدلی

عکس مشاور
مشاور: پرسمان نهاد رهبری

email info@ezdevaj.org

کلید واژه ها:


#حدود روابط